Jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia się dziecka w wysokości 1 000,00 zł przysługuje ojcu lub matce dziecka, a także opiekunowi prawnemu albo opiekunowi faktycznemu dziecka, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 1 922,00 zł.

Przy ustalaniu kryterium dochodowego, warunkującego nabycie prawa do jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka, mają zastosowanie przepisy dotyczące ustalania dochodu określone w ustawie o świadczeniach rodzinnych.

W przypadku złożenia wniosku w terminie od 1 listopada 2024 r. do 31 października 2025 r. dochód rodziny ustalany jest na podstawie dochodów za 2023 rok, z uwzględnieniem utraty i uzyskania dochodu.

W przypadku złożenia wniosku w terminie od 1 listopada 2025 r. do 31 października 2026 r. dochód rodziny ustalany jest na podstawie dochodów za 2024 rok, z uwzględnieniem utraty i uzyskania dochodu.

Wniosek o wypłatę jednorazowej zapomogi należy złożyć w terminie 12 miesięcy od dnia narodzin dziecka. W przypadku gdy wniosek dotyczy dziecka objętego opieką prawną, opieką faktyczną albo dziecka przysposobionego wniosek składa się w terminie 12 miesięcy od dnia objęcia dziecka opieką albo przysposobienia, nie później niż do ukończenia przez dziecko 18-go roku życia. Wniosek złożony po terminie organ właściwy pozostawia bez rozpoznania.

Jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia się dziecka przysługuje, jeżeli matka dziecka pozostawała pod opieką medyczną nie później niż od 10 tygodnia ciąży do dnia porodu. Do wniosku o ustalenie prawa do jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka należy dołączyć zaświadczenie o pozostawaniu matki dziecka pod opieką medyczną nie później niż od 10 tygodnia ciąży do dnia porodu.

Zaświadczenie o pozostawaniu matki dziecka pod opieką medyczną nie później niż od 10 tygodnia ciąży do dnia porodu może wystawić lekarz lub położna (wzór zaświadczenia określony jest w rozporządzeniu Ministra Zdrowia). Warunek udokumentowania pozostawania matki dziecka pod opieką medyczną nie dotyczy osób będących prawnymi albo faktycznymi opiekunami dziecka, a także osób, które przysposobiły dziecko.

Jednorazowa zapomoga nie przysługuje, jeżeli:

• członkowi rodziny przysługuje za granicą świadczenie z tytułu urodzenia dziecka, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej;
• osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało ustalone, na rzecz danego dziecka od jego rodzica, świadczenie alimentacyjne na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, chyba że: a) rodzice lub jedno z rodziców dziecka nie żyje, b) ojciec dziecka jest nieznany, c) powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone, d) sąd zobowiązał jedno z rodziców do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania dziecka i nie zobowiązał drugiego z rodziców do świadczenia alimentacyjnego na rzecz tego dziecka, e) dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach.

Ustalenie dochodu rodziny

Przy ustalaniu kryterium dochodowego, warunkującego nabycie prawa do jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka, mają zastosowanie przepisy dotyczące ustalania dochodu określone w ustawie o świadczeniach rodzinnych.

Przez uzyskanie dochodu należy rozumieć: 

• zakończenie urlopu wychowawczego;
• uzyskanie zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych;
• uzyskanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (umowa o pracę, stosunek służbowy, umowa o pracę nakładczą, umowa agencyjna, umowa zlecenie, umowa o dzieło);
• uzyskanie zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej dodatku dopełniającego, rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym, lub świadczenia pieniężnego przyznanego na zasadach określonych w ustawie z dnia 8 lutego 2023 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym członkom rodziny funkcjonariuszy lub żołnierzy zawodowych, których śmierć nastąpiła w związku ze służbą albo podjęciem poza służbą czynności ratowania życia lub zdrowia ludzkiego albo mienia,;
• rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej lub wznowieniem jej wykonywania po okresie zawieszenia w rozumieniu art. 16b ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników lub art. 36aa ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych;
• uzyskanie zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących PO UTRACIE ZATRUDNIENIA lub innej pracy zarobkowej;
• uzyskanie świadczenia rodzicielskiego;
• uzyskanie zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników;
• uzyskanie stypendium doktoranckiego określonego w art. 209 ust. 1 i 7 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.

UWAGA!!! UZYSKANIE DOCHODU PO ROKU BAZOWYM

Jeżeli którakolwiek z osób znajdujących się w składzie rodziny uzyskała dochód (źródła dochodu uzyskanego podane powyżej) i osiąga go do chwili obecnej należy to zgłosić.

W tym celu do wniosku należy dołączyć dokument potwierdzający uzyskanie dochodu oraz wysokość uzyskanego dochodu z miesiąca następującego po miesiącu w którym dochód został uzyskany (przychód pomniejszony o koszty uzyskania przychodu, zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu).

UWAGA!!! UZYSKANIE DOCHODU W ROKU BAZOWYM

Jeżeli którakolwiek z osób znajdujących się w składzie rodziny w trakcie roku bazowego uzyskała dochód i osiąga go do chwili obecnej do wniosku należy dołączyć dokument określający datę uzyskania dochodu oraz dokument określający łączną kwotę uzyskanego dochodu w roku bazowym (np. PIT-11).

Przez utratę dochodu należy rozumieć:

1. uzyskanie prawa do urlopu wychowawczego,
2. utratę zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych,
3. utratę zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,
4. utratę zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej, renty socjalnej, dodatku dopełniającego, rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym (Dz. U. z 2022 r. poz. 1051), lub świadczenia pieniężnego przyznanego na zasadach określonych w ustawie z dnia 8 lutego 2023 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym członkom rodziny funkcjonariuszy lub żołnierzy zawodowych, których śmierć nastąpiła w związku ze służbą albo podjęciem poza służbą czynności ratowania życia lub zdrowia ludzkiego albo mienia (Dz. U. poz. 658),
5. wykreślenie z rejestru pozarolniczej działalności gospodarczej lub zawieszeniem jej wykonywania w rozumieniu art. 16b ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2024 r. poz. 90) lub art. 36aa ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1230, 1429, 1672 i 1941),
6. utratę zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,
7. utratę zasądzonych świadczeń alimentacyjnych w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do tych świadczeń lub utratą świadczeń pieniężnych wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do świadczeń alimentacyjnych;
8. utratę świadczenia rodzicielskiego,
9. utratę zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników,
10. utratę stypendium doktoranckiego określonego w art. 209 ust. 1 i 7 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce;

UWAGA!!! UTRATA DOCHODU

Jeżeli którakolwiek z osób znajdujących się w składzie rodziny w roku bazowym lub po tym roku utraciła dochód należy dostarczyć dokumenty do utraty dochodu (źródła utraty dochodu podane powyżej).

W tym celu do wniosku należy dołączyć dokument potwierdzający utratę dochodu oraz wysokość utraconego dochodu np. świadectwa pracy, zaświadczenie pracodawcy o okresie zatrudnienia, zaświadczenie o okresie pobierania świadczeń oraz Pit-11 za rok bazowy lub zaświadczenie pracodawcy o wysokości dochodów za rok bazowy.

Wymagane dokumenty:

• Zaświadczenie lekarskie lub wystawione przez położną potwierdzające pozostawanie kobiety pod opieką medyczną nie później niż od 10 tyg. ciąży do porodu
• oświadczenie członka rodziny o wysokości dochodów niepodlegających opodatkowaniu (jeżeli takie dochody były uzyskiwane);
• oświadczenie członka rodziny o wielkości gospodarstwa rolnego wyrażonej w hektarach przeliczeniowych (jeżeli członek rodziny posiada gospodarstwo rolne);
• dokument potwierdzający utratę dochodu oraz wysokość utraconego dochodu (np. świadectwo pracy, pit-11);
• dokument określający wysokość dochodu uzyskanego przez członka rodziny oraz liczbę miesięcy, w których dochód był osiągany – w przypadku uzyskania dochodu w trakcie roku bazowego (np. umowę-zlecenia, umowę o pracę, zaświadczenie, pit-11);
• dokument określający wysokość dochodu uzyskanego przez członka rodziny z miesiąca następującego po miesiącu, w którym dochód został osiągnięty – w przypadku uzyskania dochodu po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy;
• odpis wyroku sądu zasądzającego alimenty na rzecz osób w rodzinie lub odpis protokołu posiedzenia zawierającego treść ugody sądowej lub odpis zatwierdzonej przez sąd ugody zawartej przed mediatorem;

UWAGA! W przypadku, gdy okoliczności sprawy mające wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych wymagają potwierdzenia innym dokumentem niż wyżej wymienione, podmiot realizujący świadczenie może domagać się takiego dokumentu.